Ekologiczna rewolucja w szwajcarskim przemyśle precyzyjnym. Nowe piece firmy Panatere topią odpady stalowe wyłącznie przy użyciu skoncentrowanej energii słonecznej.
Szwajcarska firma Panatere z Jury uruchomiła 3 października dwa pierwsze na świecie piece słoneczne. Są przeznaczone do przetapiania i recyklingu stali odpadowej z przemysłu zegarmistrzowskiego oraz medycznego. Instalacje powstały w La Chaux-de-Fonds, historycznym centrum szwajcarskiego zegarmistrzostwa.
To przełomowe przedsięwzięcie łączy zieloną energię, cyrkularną gospodarkę i precyzyjne technologie materiałowe, stanowiąc nowy kierunek dla całego sektora produkcji wysokiej klasy komponentów.
Słońce zamiast pieca – metal topiony promieniami światła
Nowatorski system opracowany przez Panatere pozwala osiągnąć temperatury nawet 1450°C, nie spalając przy tym ani grama paliw kopalnych. Energia słoneczna jest skupiana za pomocą zestawu luster, które śledzą ruch słońca i odbijają jego promienie w kierunku ogromnego koncentratora parabolicznego.
Większy z dwóch prototypów wykorzystuje 40 ruchomych luster o łącznej powierzchni 138 m². Kierują one światło do czaszy o średnicy 10 metrów. Mniejszy system ma heliostat o powierzchni 30 m² i kompaktowy koncentrator złożony z około 460 luster.
Skoncentrowane światło trafia do reaktora, w którym topi się stalowe odpady – następnie przetapiane na nowe wlewki. Druga generacja pieców potrafi wzmocnić światło nawet 5500-krotnie, uzyskując temperatury do 2000°C.
Wsparcie nauki i ekologia w praktyce
Projekt rozwijany jest wspólnie z Haute École Arc Ingénierie oraz Université de Franche-Comté w ramach programu Interreg France–Suisse Rasol.
– Marzyłem o tym momencie przez 10 lat. Dziś możemy w końcu pokazać, że przemysł precyzyjny może być całkowicie neutralny klimatycznie – podkreśla Raphaël Broye, prezes Panatere.
Celem firmy jest uruchomienie pełnoskalowej fabryki do 2028 roku. Wtedy będzie produkować do 1000 ton stali rocznie, wyłącznie z wykorzystaniem energii słonecznej.
Redukcja emisji o 165 razy
Produkcja 1 kg konwencjonalnej stali z recyklingu wiąże się z emisją ok. 6,8 kg CO₂. W przypadku technologii Panatere emisje spadają do zaledwie 41 gramów. To redukcja śladu węglowego o ponad 165 razy.
W laboratoriach partnerskich uczelni specjaliści analizują jakość stopów, by zapewnić, że ekologiczny proces nie wpływa na właściwości materiałów używanych w zegarkach czy instrumentach medycznych.
Nowa era „krótkich łańcuchów dostaw”
Panatere zamierza rozwijać koncepcję lokalnej produkcji w oparciu o energię odnawialną, co ma nie tylko obniżyć emisje, ale też uniezależnić szwajcarski przemysł od globalnych dostaw surowców.
– Dziś istnieje realny model ekonomiczny, który przywraca prestiż lokalnym łańcuchom dostaw. Przy obecnych cenach i niedoborach metali, możemy tworzyć projekty opłacalne nawet przy [wysokich] szwajcarskich wynagrodzeniach – podkreśla Broye.
Symboliczny początek zielonej transformacji przemysłu precyzyjnego
Choć to dopiero etap pilotażowy, projekt Panatere może stać się symbolem nowego podejścia do produkcji – opartego na czystej energii i zamkniętym obiegu materiałów. Jeśli technologia okaże się skalowalna, stal słoneczna może trafić do zegarków, narzędzi medycznych, a w przyszłości także do komponentów lotniczych.
Foto: Panatere.