NASA potwierdziła, że rosyjski segment ISS ponownie zaczął tracić powietrze, mimo że jeszcze kilka miesięcy temu agencja informowała o ustabilizowaniu sytuacji.
Problem ciągnie się od lat i coraz mocniej podważa sens dalszego przedłużania życia orbitalnego laboratorium, które działa już od ponad ćwierć wieku.
NASA: wyciek na ISS powrócił po kilku miesiącach spokoju
Problem dotyczy modułu PrK, czyli tunelu transferowego połączonego z rosyjskim modułem serwisowym Zwiezda na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. To właśnie tam od ponad pięciu lat wykrywane są mikroskopijne pęknięcia konstrukcyjne powodujące stopniową utratę atmosfery.
Jeszcze w styczniu NASA informowała, że po licznych inspekcjach i zastosowaniu uszczelniaczy ciśnienie w module osiągnęło stabilny poziom. W środowisku kosmicznym odebrano to jako dużą ulgę, ponieważ wycieki w stacji orbitalnej należą do najpoważniejszych zagrożeń dla bezpieczeństwa załogi.
Niestety problem wrócił.
Jak potwierdziła NASA, 1 maja rosyjscy kosmonauci rozładowali statek towarowy Progress 95, po czym rosyjska agencja kosmiczna Roskosmos zauważyła ponowny spadek ciśnienia w module PrK.
ISS traci około pół kilograma powietrza dziennie
Rzecznik NASA Josh Finch przekazał, że analizy wykazały utratę około jednego funta atmosfery dziennie, czyli mniej więcej 0,45 kg.
Roskosmos zdecydował się utrzymywać tunel transferowy pod niższym ciśnieniem i okresowo go dopełniać. Według NASA obecnie nie ma zagrożenia dla astronautów ani wpływu na codzienne operacje stacji.
Mimo to problem budzi coraz większy niepokój dotyczący przyszłości ISS.
NASA oficjalnie klasyfikuje problem jako „wysokie ryzyko”
Publicznie przedstawiciele NASA od dawna starają się tonować nastroje wokół wycieków. Jednak według informacji ujawnionych przez Ars Technica, wewnętrznie sytuacja oceniana jest znacznie poważniej.
NASA korzysta ze specjalnej macierzy ryzyka 5×5 do klasyfikowania zagrożeń dla lotów kosmicznych. Wyciek w rosyjskim segmencie otrzymał najwyższy możliwy poziom zarówno pod względem prawdopodobieństwa wystąpienia, jak i potencjalnych konsekwencji.
W dokumentach pojawiają się nawet odniesienia do możliwości „katastrofalnej awarii”.
Czy Międzynarodowa Stacja Kosmiczna jest już za stara?
Część modułów ISS znajduje się na orbicie od niemal 30 lat. Rosnąca liczba mikropęknięć i problemów technicznych coraz częściej prowadzi do pytań o sens dalszego przedłużania życia stacji.
Obecny plan zakłada zakończenie działania ISS w 2030 roku. Jednak NASA i amerykański Kongres rozważają wydłużenie misji przynajmniej do 2032 roku, a być może nawet dłużej.
Powrót problemów z wyciekami może jednak utrudnić realizację tych planów.
Prywatne stacje kosmiczne miały zastąpić ISS
NASA od kilku lat próbuje stworzyć następców stacji we współpracy z prywatnymi firmami. Agencja chce wspierać budowę komercyjnych stacji orbitalnych, jednocześnie pozostając jednym z klientów wysyłających tam astronautów.
Projekt rozwija się jednak wolniej, niż zakładano. W marcu NASA przedstawiła nową koncepcję zakładającą podłączanie pierwszych prywatnych modułów bezpośrednio do ISS, ale pomysł spotkał się z chłodnym przyjęciem branży.
Firmy komercyjne obawiają się, że dalsze przedłużanie życia ISS opóźni rozwój nowych stacji. Według nich prywatne platformy orbitalne mogą być gotowe już około 2030 roku.
Były szef NASA ds. lotów komercyjnych: ISS powinna zakończyć misję w 2030 roku
Phil McAlister, były dyrektor NASA odpowiedzialny za loty komercyjne, uważa, że obecne problemy tylko potwierdzają słuszność planu wycofania ISS z eksploatacji.
Jego zdaniem NASA powinna skoncentrować się na wspieraniu nowoczesnych komercyjnych stacji kosmicznych, które będą tańsze, bezpieczniejsze i bardziej niezawodne od starzejącej się ISS.
Czy ISS doczeka 2032 roku?
Choć obecny wyciek nie stanowi bezpośredniego zagrożenia dla astronautów, sytuacja pokazuje, że utrzymywanie niemal trzydziestoletniej konstrukcji na orbicie staje się coraz trudniejsze i bardziej kosztowne.
Każdy kolejny problem techniczny może przyspieszyć decyzję o zakończeniu jednej z najważniejszych misji w historii eksploracji kosmosu.
Foto: DepositPhotos.