Rosyjski kosmonauta wyleciał z misji SpaceX Crew-12. Według śledczych miał fotografować poufne dokumenty i technologie SpaceX. Trwa dochodzenie USA.
Zespół misji SpaceX Crew-12 niespodziewanie przeszedł ważną zmianę personalną. Doświadczony rosyjski kosmonauta Oleg Artemjew został usunięty z listy załogi po tym, jak naruszył amerykańskie przepisy bezpieczeństwa narodowego. W tym tzw. regulacje ITAR (International Traffic in Arms Regulations).
Artemjew reprezentujący rosyjską agencję kosmiczną Roskosmos miał stanowić część czteroosobowej załogi misji Crew-12, której start planowany jest najwcześniej na połowę lutego 2026 r. W jego miejsce został wyznaczony inny kosmonauta – Andriej Fiediajew.
Oficjalny powód Roskosmosu: „przeniesienie do innej pracy”
Roskosmos wydał komunikat, w którym poinformował, że zmiana w składzie misji to wynik „przeniesienia Artemjewa do innej pracy”. Jednak doniesienia dziennikarskie wskazują, że to tylko część prawdy.
54-letni Artemjew miał fotografować dokumentację SpaceX oraz – jak twierdzą źródła – wywozić poufne dane za pomocą telefonu komórkowego. Naruszenia miały zostać odnotowane podczas jego treningu w siedzibie SpaceX w Hawthorne w Kalifornii.
„To nie mógł być przypadek”. Trwa śledztwo
Zdaniem analityka Gregory’ego Trishkina, cytowanego przez rosyjski serwis The Insider, naruszenie było na tyle poważne, że szybko uruchomiło interdyscyplinarne śledztwo.
– Moje kontakty potwierdzają, że doszło do naruszenia i wszczęto postępowanie. To bardzo trudne do wyobrażenia, aby doświadczony kosmonauta przypadkiem dopuścił się takiego przewinienia — powiedział Trishkin.
Artemjew miał fotografować m.in. silniki SpaceX oraz inne elementy technologii objęte restrykcjami ITAR. Na razie SpaceX i NASA nie skomentowały oficjalnie sprawy.
Kim jest Oleg Artemjew?
Artemjew to jeden z najbardziej doświadczonych rosyjskich kosmonautów. Na swoim koncie ma 560 dni w przestrzeni kosmicznej, realizowanych podczas trzech długotrwałych misji na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS).
Jego ostatnia wyprawa odbyła się w 2022 r., krótko po rozpoczęciu rosyjskiej inwazji na Ukrainę. Artemjew znalazł się wtedy w centrum kontrowersji, gdy na ISS pozował wraz z innymi kosmonautami do zdjęć z flagami prorosyjskich separatystycznych regionów Ukrainy. NASA i ESA ostro skrytykowały te działania, uznając je za nieakceptowalne wykorzystywanie ISS do celów propagandowych.
Crew-12 poleci bez niego. Start za kilka miesięcy
Misja SpaceX Crew-12 – realizowana w ramach kontraktu z NASA – ma wystartować nie wcześniej niż 15 lutego 2025 r. Na pokładzie znajdą się:
- Andriej Fiediajew (Roskosmos)
- Sophie Adenot (ESA)
- dwóch astronautów NASA, których nazwiska mają zostać ogłoszone wkrótce
Załoga spędzi około sześciu miesięcy na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej.
Foto: NASA/YouTube.