Najnowsze badanie pokazuje jednak, że społeczny entuzjazm wobec AI zaczyna wyraźnie słabnąć. Coraz więcej osób świadomie ogranicza korzystanie z narzędzi opartych na sztucznej inteligencji, a głównymi powodami są obawy dotyczące prywatności oraz bezpieczeństwa danych.
Takie wnioski płyną z raportu „AI: the growing UK pushback”, przygotowanego przez Digital Futures Institute przy King’s College London oraz Responsible AI UK.
Aż 42 proc. badanych ogranicza korzystanie z AI
Badanie przeprowadzono w czerwcu 2026 roku na grupie 2055 dorosłych mieszkańców Wielkiej Brytanii. Wyniki pokazują, że 42 proc. respondentów celowo ogranicza korzystanie z narzędzi wykorzystujących sztuczną inteligencję.
Co ciekawe, decyzję o ograniczeniu AI podejmują nie tylko osoby nastawione sceptycznie do tej technologii. Wśród ograniczających korzystanie znajdują się również użytkownicy dostrzegający jej zalety, ale jednocześnie obawiający się potencjalnych zagrożeń.
Prywatność i bezpieczeństwo największym problemem
Najczęściej wskazywanym powodem ograniczania korzystania ze sztucznej inteligencji są kwestie związane z ochroną danych osobowych, bezpieczeństwem oraz zgodnością z przepisami. Takiej odpowiedzi udzieliło 29 proc. ankietowanych.
Drugim najczęściej wymienianym argumentem była zwykła niechęć do zmiany dotychczasowych metod pracy. 22 proc. respondentów deklaruje, że po prostu woli wykonywać swoje obowiązki w tradycyjny sposób, bez wsparcia AI.
To pokazuje, że barierą nie jest brak kompetencji cyfrowych, lecz świadomy wybór użytkowników.
Ludzie czują, że nie da się uciec od AI
Jednym z najbardziej interesujących wniosków raportu jest przekonanie badanych, że sztucznej inteligencji nie da się już skutecznie unikać.
Aż 70 proc. respondentów uważa, że całkowite uniknięcie kontaktu z AI jest bardzo trudne lub wręcz niemożliwe, nawet gdyby ktoś chciał całkowicie zrezygnować z tej technologii.
Autorzy raportu zwracają uwagę, że rodzi to poważne pytania dotyczące świadomej zgody użytkowników. Jeśli AI staje się elementem niemal każdej usługi internetowej, konsumenci coraz częściej tracą możliwość realnego wyboru.
Nastroje wobec AI stają się coraz bardziej sceptyczne
Raport pokazuje również zmianę nastawienia społeczeństwa w ciągu ostatnich trzech lat.
Jesienią 2023 roku 48 proc. Brytyjczyków uważało, że AI niesie więcej zagrożeń niż korzyści. W połowie 2026 roku odsetek ten wzrósł już do 52 proc.
Jednocześnie maleje liczba optymistów. W 2023 roku 38 proc. badanych uważało, że korzyści przeważają nad ryzykiem. Obecnie podobnego zdania jest już tylko 34 proc. respondentów.
Choć zmiany nie są gwałtowne, wskazują na stopniowe osłabianie społecznego zaufania do technologii.
Pokolenie Z najczęściej korzysta z AI, ale też najbardziej się jej obawia
Interesujące są również różnice pokoleniowe.
Przedstawiciele Generacji Z korzystają z AI częściej niż millenialsi czy osoby z pokolenia baby boomers. Jednocześnie właśnie oni częściej niż starsze grupy wiekowe uważają, że sztuczna inteligencja niesie więcej zagrożeń niż korzyści.
Młodsi użytkownicy opisują swoje emocje wobec AI jako „pewność siebie” i „ekscytację”, ale jednocześnie wykazują dużą ostrożność przy codziennym korzystaniu z nowych narzędzi.
Z kolei osoby z pokolenia baby boomers znacznie częściej deklarują emocje takie jak niepokój czy złość.
AI nadal budzi mniejsze zaufanie niż wiele innych technologii
Autorzy badania poprosili uczestników o ocenę swoich odczuć wobec różnych instytucji, miejsc i technologii.
Największym zaufaniem cieszy się brytyjska publiczna służba zdrowia (NHS), którą pozytywnie ocenia 63 proc. respondentów. Wysokie noty uzyskały również elektrownie wiatrowe (51 proc.).
Dla porównania pozytywne nastawienie wobec sztucznej inteligencji deklaruje jedynie 29 proc. badanych, co pokazuje, że AI nadal budzi znacznie więcej emocji i wątpliwości niż wiele innych nowoczesnych technologii.
Eksperci: użytkownicy chcą mieć większą kontrolę nad AI
Autorzy raportu podkreślają, że społeczeństwo nie dzieli się na prosty obóz zwolenników i przeciwników sztucznej inteligencji.
Wiele osób jednocześnie dostrzega ogromny potencjał AI i obawia się konsekwencji jej powszechnego wykorzystywania. Najważniejszym oczekiwaniem użytkowników staje się możliwość decydowania o tym, kiedy sztuczna inteligencja jest wykorzystywana, jakie dane przetwarza oraz czy można z niej zrezygnować.
Wyniki badania mogą być ważnym sygnałem zarówno dla twórców modeli AI, jak i firm wdrażających tę technologię do swoich produktów. Sam rozwój sztucznej inteligencji nie wystarczy, jeśli użytkownicy nie będą mieli poczucia bezpieczeństwa oraz realnej kontroli nad sposobem jej działania.
Foto: Gemini/AI.