Brak miejsca pod farmy fotowoltaiczne? Teraz już nie. Nowa platforma może otworzyć gigantyczne obszary pod produkcję energii
Hiszpania wykonała ważny krok w kierunku wykorzystania mórz i oceanów do produkcji energii odnawialnej. Firma BlueNewables pomyślnie zwodowała pierwszą platformę swojej innowacyjnej technologii PV-bos (PhotoVoltaic-BlueNewables Offshore Solutions). Pozwoli na budowę farm fotowoltaicznych bezpośrednio na morzu.
Nowa konstrukcja, nazwana Paiporta, została zaprojektowana przez inżynierów z Teneryfy i zwodowana w stoczni San Enrique w hiszpańskim Vigo. W najbliższych tygodniach platforma przejdzie ostatnie testy techniczne. Następnie zostanie odholowana do Walencji, gdzie rozpocznie się jej walidacja w rzeczywistych warunkach morskich.
Projekt może okazać się przełomem dla sektora odnawialnych źródeł energii. Ten bowiem coraz częściej napotyka na problem ograniczonej dostępności terenów pod budowę nowych farm słonecznych.
Morze zamiast pól i pustyń
Dynamiczny rozwój fotowoltaiki sprawił, że w wielu regionach świata zaczyna brakować atrakcyjnych lokalizacji pod nowe instalacje. Rosną również konflikty dotyczące wykorzystania gruntów rolnych, terenów przyrodniczych oraz przestrzeni przeznaczonych pod zabudowę.
BlueNewables uważa, że odpowiedzią może być przeniesienie części produkcji energii na akweny morskie.
Technologia PV-bos została zaprojektowana specjalnie do pracy na otwartym morzu oraz w portach. Modułowa konstrukcja pozwala na skalowanie instalacji i dostosowanie jej do różnych warunków środowiskowych.
Co więcej, platforma wykorzystuje panele bifacjalne. To moduły zdolne do pozyskiwania energii zarówno z bezpośredniego światła słonecznego, jak i promieni odbitych od powierzchni wody. Dzięki temu możliwe jest zwiększenie uzysku energii w porównaniu z tradycyjnymi instalacjami lądowymi.
Dodatkową zaletą środowiska morskiego jest naturalne chłodzenie paneli przez wodę i wiatr. Wysoka temperatura obniża sprawność ogniw fotowoltaicznych, dlatego instalacje pracujące nad wodą mogą osiągać wyższą wydajność niż ich odpowiedniki zlokalizowane na lądzie.
Morskie farmy słoneczne mogą współpracować z turbinami wiatrowymi
Jedną z największych zalet projektu jest możliwość integracji z istniejącymi i przyszłymi morskimi farmami wiatrowymi.
Według twórców PV-bos energia słoneczna i energia wiatrowa mogą być produkowane równolegle w tej samej lokalizacji. Współdzielenie infrastruktury przesyłowej, systemów zakotwiczenia czy przyłączy energetycznych mogłoby znacząco obniżyć koszty budowy nowych instalacji.
To szczególnie istotne dla krajów inwestujących miliardy euro w rozwój morskiej energetyki odnawialnej. W przyszłości na morzach mogą powstawać ogromne hybrydowe farmy energetyczne łączące panele fotowoltaiczne, turbiny wiatrowe oraz systemy magazynowania energii.
Hiszpański przemysł stoczniowy znajduje nowy rynek
Projekt ma znaczenie nie tylko dla energetyki, ale również dla przemysłu stoczniowego.
Budowa morskich platform energetycznych otwiera przed europejskimi stoczniami nowy, szybko rosnący segment rynku. Rosnące inwestycje w offshore wind i offshore solar mogą zapewnić tysiące miejsc pracy oraz nowe zamówienia dla firm zajmujących się konstrukcjami morskimi.
José Luis Torres, dyrektor generalny stoczni San Enrique, podkreślił, że zwodowanie platformy stanowi ważny kamień milowy zarówno dla sektora stoczniowego, jak i całej branży energetycznej.
Według niego projekt pokazuje, że hiszpańskie przedsiębiorstwa są w stanie tworzyć zaawansowane technologie konkurujące na globalnym rynku energii odnawialnej.
Paiporta – technologia upamiętniająca ofiary katastrofalnej powodzi
Platforma otrzymała nazwę Paiporta na cześć jednej z miejscowości najbardziej dotkniętych katastrofalnym zjawiskiem DANA, które nawiedziło region Walencji 29 października 2024 roku.
DANA (hiszp. Depresión Aislada en Niveles Altos) to zjawisko meteorologiczne określane często jako „odcięty niż górny”. Powstaje, gdy chłodne masy powietrza na dużej wysokości oddzielają się od głównego prądu atmosferycznego i napotykają bardzo ciepłe oraz wilgotne powietrze przy powierzchni ziemi. W rejonie Morza Śródziemnego może to prowadzić do wyjątkowo intensywnych opadów deszczu, gwałtownych powodzi błyskawicznych i niszczycielskich burz.
W październiku 2024 roku DANA doprowadziła do jednej z najtragiczniejszych katastrof pogodowych we współczesnej historii Hiszpanii. W wyniku gwałtownych powodzi zginęły 223 osoby, a około 15 tysięcy mieszkańców zostało zmuszonych do opuszczenia swoich domów. Szczególnie ucierpiała miejscowość Paiporta, która stała się symbolem tragedii i walki z żywiołem.
Twórcy projektu podkreślają, że nazwa nowej platformy ma przypominać zarówno o ofiarach katastrofy, jak i o konieczności przyspieszenia transformacji energetycznej oraz działań ograniczających skutki zmian klimatu.
Morza mogą stać się nową elektrownią świata
Eksperci od lat wskazują, że powierzchnia mórz i oceanów stanowi jeden z największych niewykorzystanych zasobów dla energetyki odnawialnej. Szacuje się, że nawet niewielki procent światowych akwenów pokrytych instalacjami fotowoltaicznymi mógłby generować ogromne ilości czystej energii elektrycznej.
Dotychczas główną przeszkodą pozostawały trudne warunki środowiskowe, wysokie koszty budowy oraz problemy związane z trwałością konstrukcji.
Jeżeli testy platformy PV-bos zakończą się sukcesem, Hiszpania może znaleźć się w gronie światowych liderów rozwijających morską fotowoltaikę. W połączeniu z dynamicznie rozwijanym sektorem offshore wind może to stworzyć nowy model produkcji energii odnawialnej na skalę przemysłową.
Co ciekawe, zainteresowanie pływającą fotowoltaiką rośnie nie tylko w Europie. Podobne projekty rozwijane są już w Chinach, Japonii, Korei Południowej, Singapurze i Holandii. Jednak większość istniejących instalacji działa na jeziorach, zbiornikach retencyjnych lub sztucznych akwenach. Opracowanie technologii odpornej na fale, sztormy i korozyjne działanie słonej wody jest znacznie trudniejszym wyzwaniem inżynieryjnym.
Jeżeli BlueNewables udowodni niezawodność swojego rozwiązania, morza i oceany mogą w przyszłości stać się nowym filarem globalnego systemu energetycznego, dostarczając czystą energię bez zajmowania cennych terenów na lądzie.
Dla Europy, która stara się ograniczać zależność od paliw kopalnych i zwiększać bezpieczeństwo energetyczne, takie rozwiązania mogą okazać się jednym z najważniejszych kierunków rozwoju w nadchodzących dekadach.
Foto: BlueNewables.